Ayçiçeği ve çeltik üreticisi taban fiyat bekliyor

25 Eylül 2026 · Tarım Pusulası

CHP Genel Başkan Yardımcısı Orhan Sarıbal, artan maliyetler ve hasat dönemindeki ithalat kontenjanları nedeniyle ayçiçeği ve çeltik üreticileri için taban fiyat sistemine geçilmesini istedi.

CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal, CHP Genel Merkezi’nde düzenlediği basın toplantısında orman rejimi dışına çıkarılan alanların ekosistem üzerindeki etkilerini ve üreticilerin sorunlarını değerlendirdi. 17 Eylül 2026 tarihli ve 11787 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 27 ilde yaklaşık 4 bin 300 hektar (43 milyon metrekare) alanın orman sınırları dışına çıkarıldığını belirten Orhan Sarıbal, bu kaybın büyük kısmının Ankara Kızılcahamam'da olduğunu kaydetti. 2018'den bu yana orman dışına çıkarılan alanın 9 bin 600 hektara ulaştığını vurgulayan CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal şu değerlendirmede bulundu:

Sarıbal, çıkarılan alanın en az iki katı olan 8 bin 600 hektarlık Hazine arazisinin orman kurulması için tahsis edilmesi gerektiğini ifade etti. CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal denetim çağrısını şu sözlerle sürdürdü:

Ayçiçeği üreticisinin yüksek girdi maliyetleri ile düşük alım fiyatları arasında sıkıştığını belirten Orhan Sarıbal, kilogram başına üretim maliyetinin 33-38 lira arasında değiştiğini, düşük verimli alanlarda ise 40 liraya yaklaştığını bildirdi. Birliklerin açıkladığı alım fiyatlarına değinen Sarıbal; yüzde 44 yağ oranlı ürün için Trakya Birlik’in 37 lira, Çukobirlik’in 37,50 lira, Konya Şeker’in ise 36,50-37,50 lira seviyesinde fiyat verdiğini hatırlattı. Trakya Birlik’in fiyat artışının geçen yıla göre yalnızca yüzde 12,1 düzeyinde kaldığına dikkat çeken Sarıbal, mazot, gübre ve sulama masraflarının bu artışı aştığını savundu. Çiftçinin tarımsal kredi borcunun 1,5 trilyon lirayı aştığını ve kilogram başına verilen 2 liralık desteğin yetersiz kaldığını kaydeden CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal şöyle konuştu:

Hasat döneminde uygulanan dış ticaret kararlarının yerli üreticiye zarar verdiğini savunan Orhan Sarıbal, 4 Temmuz 2026 tarihli kararla 1 milyon 250 bin ton yağlık ayçiçeği tohumu veya 500 bin ton ham ayçiçek yağı için tarife kontenjanı açıldığını belirtti. Bu ithalat adımlarının hasat döneminde yerli ürün fiyatlarını doğrudan baskıladığını söyleyen CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal eleştirilerini şöyle aktardı:

Türkiye'nin 2003 yılından 2026'nın Mayıs ayına kadar 16,5 milyon ton ayçiçeği tohumu ithalatına 9,7 milyar dolar, 15,9 milyon ton ham ayçiçek yağına ise 18,2 milyar dolar ödediğini açıklayan Sarıbal, toplam faturanın 27,9 milyar dolara ulaştığını bildirdi.

Ayçiçeğinde üretimin sürdürülebilmesi için hasat öncesinde bölgesel verim, yağ oranı ve girdi maliyetlerini esas alan bir taban fiyat sistemine geçilmesi gerektiğini belirten Orhan Sarıbal, primlerin de ekimden önce ilan edilmesini istedi. Sarıbal, ithalatın yalnızca yerli üretimin yetmediği dönemlerle sınırlandırılması ve üreticiye beş yıllık öngörü sunan bir üretim planlaması yapılması gerektiğini ifade etti. Kooperatiflerin ve üretici birliklerinin finansman imkanlarının genişletilmesini talep eden Sarıbal, lisanslı depoculuk ve işleme kapasitesinin artırılmasının piyasa dengesi açısından zorunlu olduğunu aktardı.

Çeltik hasadının başlamasına rağmen Toprak Mahsulleri Ofisi'nin (TMO) 2026 ürünü için halen alım fiyatı ve takvimi açıklamadığını eleştiren Orhan Sarıbal, çeltikte kilogram maliyetinin 41-48 lira arasında olduğunu, ortalama maliyetin ise 45-46 liraya yükseldiğini belirtti. TMO'nun 2025 ürünü fiyatlarını hasattan aylar sonra, 23 Ocak 2026'da Baldo için 40 lira, Cammeo için 38 lira ve Osmancık için 32 lira olarak duyurduğunu anımsatan CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal şu uyarıda bulundu:

2026 yılı için çeltikte dekara 825,75 lira temel destek ile 550 lira sertifikalı tohum desteği verildiğini belirten Orhan Sarıbal, dekardan 700 kilogram verim alındığında bu desteğin kilogram başına 1,97 lirada kaldığını kaydetti. CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal yetersiz desteklere ilişkin şunları söyledi:

Türkiye'nin yıllık 600 bin ton pirinç üretimi ile kendi kendine yetme potansiyeline sahip olduğunu söyleyen Sarıbal, sulama elektriği maliyetlerinin düşürülmesi, kuraklığa dayanıklı tohumların desteklenmesi ve ödemelerin 10 gün içinde yapılması gerektiğini vurguladı. CHP Genel Başkan Yardımcısı ve Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal değerlendirmesini şu sözlerle tamamladı:

English