Gıdada aroma vericilere yönelik yeni standartlar yürürlüğe girdi

15 Eylül 2026 · Haber7

Tarım ve Orman Bakanlığı, gıdalarda kullanılan aroma vericilere ilişkin yönetmeliği yenileyerek 10 riskli aromayı listeden çıkardı ve domuz ile böcek kaynaklı bileşenlerin kullanımını tamamen yasakladı.

Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliği Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. 29 Aralık 2011 tarihli önceki yönetmelik, Avrupa Birliği mevzuatındaki güncel gelişmeler ve sahadaki ihtiyaçlar doğrultusunda baştan sona yenilendi. Farklı tarihlerde yayımlanmış parçalı düzenlemeler tek bir metinde toplanarak mevzuat birliği sağlandı. Böylece gıda sektöründe faaliyet gösteren üreticiler ve denetim mekanizmaları için standartlar çok daha açık bir yapıya kavuşturuldu.

Yeni yönetmelikle birlikte uluslararası bilimsel güvenlik değerlendirmeleri doğrudan ulusal mevzuata yansıtıldı. Tarım ve Orman Bakanlığının açıklamasına göre Avrupa Birliği'nde güvenlik endişesi nedeniyle listeden çıkarılan 10 adet aroma verici ulusal listelerden de çıkarıldı. Buna karşılık bilimsel güvenlik değerlendirmesi olumlu sonuçlanan 1 adet aroma verici izinli maddeler arasına eklendi. Gıda zincirinde güvenilirliği kanıtlanmamış hiçbir kimyasal bileşenin yer almaması hedeflenirken, risk oluşturan unsurlar hızla sistemden ayıklandı.

Güncellenen yönetmelik ile genetik yapısı değiştirilmiş organizmalar kapsamındaki aroma vericilere ilişkin izin prosedürleri netleştirildi. Değerlendirme ve onaya tabi olmayan aroma bileşenlerinin de şüphe duyulması durumunda bilimsel risk analizine tabi tutulmasına imkan sağlandı. Tarım ve Orman Bakanlığı, yeni bilimsel veriler ışığında insan sağlığını tehdit edebilecek her türlü duruma karşı hızlı koruyucu tedbir alabilme yetkisini güçlendirdi. Bu düzenleme sayesinde denetim mekanizmalarının hukuki altyapısı eksiksiz hale getirildi.

Türkiye'de yürürlüğe giren yeni kurallarda tüketici hassasiyetleri gözetilerek Avrupa Birliği normlarından farklı milli hükümlere de yer verildi. Alınan kararla birlikte domuz ve böcek kaynaklı aroma vericiler ile bunların üretiminde kullanılan kaynak materyallerin gıda ürünlerinde kullanımı kesin olarak yasaklandı. Tüketicilerin inanç ve hassasiyetlerine uygun gıdaya ulaşabilmesi güvence altına alınırken, gıda sanayisinde kullanılan kaynak materyallerin izlenebilirliği şart koşuldu. İthal ve yerli tüm bileşenlerin menşei sıkı denetime bağlandı.

Yönetmelik kapsamında gıda etiketlemesinde ve sunumunda tüketiciyi yanıltıcı tüm yöntemlere doğrudan yasak getirildi. Perakende gıda işletmelerinde ve özellikle pastanelerde meyve içermeyen ürünlere aroma püskürtülerek meyveli hissi verilmesi tamamen engellendi. Ayrıca kaçak alkol üretiminde kötüye kullanımın önüne geçebilmek için aroma vericilerin herhangi bir alkollü içki adı veya kategori ismiyle piyasaya sunulması yasaklandı. Bakanlık bu adımlarla tüketici menfaatlerini ve halk sağlığını en üst seviyede korumayı amaçlıyor.

English