TMO verilerine göre bir depo mazot 373 kilo buğday

17 Eylül 2026 · TMO

Motorin fiyatının litresi 102,60 TL'ye çıkarken, 60 litrelik ortalama bir traktör deposunu doldurmanın maliyeti TMO alım fiyatı üzerinden 373 kilogram buğdaya ulaştı.

Akaryakıt fiyatlarında yaşanan son artışlarla birlikte motorin fiyatı 100 TL eşiğini geride bıraktı. Konya genelinde 17 Eylül 2026 tarihi itibarıyla motorinin litre satış fiyatı 102,60 TL seviyesine yükseldi. Üretim sezonunun sürdüğü bu dönemde akaryakıt tarifelerindeki yukarı yönlü hareketler, tarımsal işletmelerin temel harcama kalemlerinde doğrudan değişimlere yol açıyor. Çiftçilerin mekanizasyon operasyonlarındaki yakıt harcamaları, piyasa verileri çerçevesinde yeniden şekilleniyor.

Ortalama 60 litrelik bir traktör deposunun tek seferlik tam dolum maliyeti 6.156 TL seviyesine ulaştı. Toprak Mahsulleri Ofisi tarafından 2026 dönemi için belirlenen ikinci grup ekmeklik ve makarnalık buğday alım fiyatının ton başına 16.500 TL (kilogram başına 16,50 TL) olduğu dikkate alındığında parasal karşılık değişiyor. Yapılan hesaplamaya göre 6.156 TL tutarındaki bir depo yakıt, TMO alım fiyatı baz alındığında yaklaşık 373 kilogram buğdaya denk geliyor.

Motorinin litre fiyatına yansıyan 4,70 TL'lik son zam, tek bir traktör deposu dolumunda üreticinin hanesine 282 TL ek yük getirdi. Oluşan bu 282 TL tutarındaki fark, TMO'nun 16,50 TL/kg alım fiyatı üzerinden hesaplandığında yaklaşık 17,1 kilogram buğdayın parasal değerine tekabül ediyor. Bir başka ifadeyle, 60 litrelik deposunu dolduran bir çiftçi, sadece son fiyat artışı nedeniyle yaklaşık 17 kilogram buğday bedeli kadar ilave yakıt harcaması yapmak durumunda kalıyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından açıklanan verilere göre, 2026 üretim sezonunda temel destek, planlı üretim desteği ve sertifikalı tohum kullanım desteğinin ülke ortalama verimi üzerinden ton başına karşılığı 3.014 TL olarak açıklandı. Bu desteklerin eklenmesiyle buğdayın teorik toplam değeri ton başına 19.514 TL düzeyine ulaşıyor. Bu teorik değer üzerinden 6.156 TL tutarındaki bir deponun karşılığı hesaplandığında, ihtiyaç duyulan miktar yaklaşık 315 kilogram buğdaya geriliyor.

Hesaplanan 373 kilogramlık buğday verisi, yalnızca iki ürünün piyasa fiyatlarını kıyaslayan parasal bir eşdeğerlik tablosu niteliği taşıyor. Bu durum tarla bazındaki fiili mazot maliyetini doğrudan yansıtmıyor. Bir traktörün 60 litre yakıtla işleyebileceği arazi büyüklüğü; motor gücüne, toprak yapısına, kullanılan ekipmana, çalışma derinliğine ve arazinin eğim koşullarına göre değişkenlik gösteriyor. Bu sebeple teorik eşdeğerliğin mutlak tüketim maliyeti olarak görülmemesi gerekiyor.

Üretici açısından gerçek maliyetin belirlenebilmesi için bir dekar buğday üretiminde kaç litre mazot harcandığı sorusunun yanıtlanması önem arz ediyor. Mazot fiyatlarındaki değişimi yalnızca litre fiyatı üzerinden izlemek yerine dekar başına düşen tüketimi hesaplamak daha sağlıklı sonuçlar veriyor. Çiftçilerin özellikle toprak sürümü, ekim ve hasat gibi yüksek enerji gerektiren mekanizasyon işlemlerinde harcanan yakıtı litre bazında kaydetmesi, üretim maliyetini netleştiriyor.

Motorin fiyatının üç haneli rakamlara ulaşması, tarımsal işletmelerde girdi yönetiminin ve dekar bazlı planlamanın önemini artırıyor. 60 litrelik deponun 373 kilogram buğdaya denk gelmesi dikkat çekici bir piyasa göstergesi sunarken, sahadaki gerçek ekonomik tablo traktörün bu yakıtla kaç dekar alan işlediğine bağlı kalıyor. Üreticilerin maliyet muhasebesini depo hacmi yerine birim alan yakıt tüketimi üzerinden yürütmesi gerekiyor.

English