Karacadağ'ın Güneşte Kuruyan Domatesleri Dünya Pazarına Ulaşıyor
· NTV Ekonomi
Diyarbakır'ın Karacadağ bölgesinde 45 dereceyi aşan sıcaklıkta kurutulan domatesler, Türkiye'deki işleme tesislerinin ardından ABD ve Avrupa sofralarına ihraç ediliyor.
Karacadağ'da Zorlu Hasat ve Kurutma
Diyarbakır'ın Karacadağ bölgesinde nisan ayında toprakla buluşturulan fideler, yoğun bir bakım, sulama ve çapa sürecinin ardından hasat edilmeye başlandı. Termometrelerin 40 dereceyi aştığı bölgede toplanan tonlarca domates, işçiler tarafından ikiye bölünerek beyaz örtülere seriliyor ve tuzlanıyor. Sabahın erken saatlerinden gün batımına kadar süren mesaide, domatesin kararmaması ve uygun kıvama gelmesi sağlanıyor.
Yaklaşık 10 yıldır bu sektörde çalışan tarım işçisi Vedat Kayaş, şartların zorluğuna dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:
"Siverek'ten geliyoruz. Domates siyaha bürünmemesi için tuzluyoruz ve kıvamına gelmesi için. Tuzladıktan sonra bir hafta sonra kuruyor. Topladıktan sonra yükleyip gönderiyoruz. Sıcaklık bayağı fazla, zorlanıyoruz. Mecburen yapmak zorundayız. Bu iş, sıcakta olması lazım. Sıcak olmazsa bunlar kurumaz"
Güneşte Olgunlaşan Yüksek İhracat Değeri
Bölgede 4 ay boyunca devam eden üretim süreci, yüksek sıcaklıkların avantajıyla katma değerli bir tarımsal ürüne dönüşüyor. Tarlalardaki çalışmaların büyük bir emek gerektirdiğini belirten iş insanı Mustafa Çubuk, hava sıcaklığının yer yer 45-48 dereceye ulaştığını vurguladı.
Yetiştirilen ürünlerin dünya pazarına sunulduğunu belirten üretici Mustafa Çubuk, ürünün kullanım alanını şu sözlerle aktardı:
"Domatesi tuzluyoruz, kurutuyoruz ve işlenip birçok ülkeye ihracat ediyoruz. Yenilen o lezzetli pizzalar bu domates sosuyla oluyor"
Saha şartlarının zorluğunu ve ailelerin durumunu anlatan üretici Mustafa Çubuk ifadelerini şöyle sürdürdü:
"Bunu yetiştirmek, bu domatesleri toplamak o kadar kolay değil. Bunun çapası, gübresi var. Bu aileler geliyor, mecbur çocuklarını da getiriyor. Sabah git gel yapamıyorlar. Burada kalıyorlar. Ama işin sonunda mutluyuz, dünyaya bu lezzeti tattırıyoruz"
Dünya Pazarlarına Uzanan Tedarik Zinciri
Karacadağ'da kurutulan domatesler, Türkiye'nin batı illerindeki entegre tesislerde işlendikten sonra başta ABD ve Avrupa ülkeleri olmak üzere küresel pazarlara sevk ediliyor.
Üretim aşamalarını ve ihracat rotasını anlatan tarım işçisi Mehmet Salih Temel şu sözleri kaydetti:
"Dilimleyip, tuzluyoruz. Kuruduktan sonra toplayıp gönderiyoruz. Batı ülkelerinde işlenip İtalya, Amerika, Hollanda gibi Avrupa ülkelerine gönderiyoruz. Çok kullanılan meşhur sosla bilinen bir üründür. Diyarbakır sıcağı 45-48 derece, insanı bayağı yoruyor. Ama domatesin şifasıdır. 4-5 günde kurutup nemi olmadan tertemiz gönderiyoruz"