Çiğ süt üretim maliyeti 29,92 liraya çıktı

3 Kasım 2026 · Tarım Pusulası

TÜSEDAD verilerine göre Ekim 2026'da çiğ süt üretim maliyeti 29,92 TL'ye çıkarak 24,30 TL'lik resmi referans fiyatın 5,62 TL üzerine yükseldi.

Yem maliyetleri çiğ sütü vurdu

Tüm Süt, Et ve Damızlık Sığır Yetiştiricileri Derneği (TÜSEDAD), Ekim 2026 döneminde bir litre sıcak çiğ süt üretim maliyetinin 29,92 TL seviyesine ulaştığını duyurdu. Dernek tarafından paylaşılan verilere göre, ilgili ayda kaba yem fiyatlarında yaklaşık yüzde 6, kesif yem fiyatlarında ise yüzde 4 oranında artış kaydedildi. Bu girdi maliyeti yükselişlerinin doğrudan yansıması sonucunda çiğ süt maliyeti bir önceki aya kıyasla yüzde 1,98 arttı. Eylül ayında 29,34 TL olan litre maliyeti, yem harcamalarındaki baskıyla birlikte tırmanışını sürdürdü.

Referans fiyat ile maliyet makası

Ulusal Süt Konseyi (USK) tarafından Mayıs 2026 döneminden bu yana uygulanan çiğ süt referans fiyatı 24,30 TL/litre düzeyinde bulunuyor. TÜSEDAD verilerine göre, Ocak 2026 döneminde 25,37 TL olan üretim maliyeti aradan geçen süreçte hızla artarken, mevcut referans fiyat maliyetin 5,62 TL gerisinde kaldı. Dernek yönetimi, Eylül ve Ekim aylarında yapılan çağrılara karşın USK'nın tavsiye fiyatı güncellememesinin üreticiyi zorladığını belirtti. Açıklamada, fiyat belirlenirken önümüzdeki üç aylık enerji, akaryakıt ve ithal yem risklerinin de hesaba katılması istendi.

Sürü küçültme ve arz uyarısı

Üreticilerin katlandığı maliyetler ile piyasa satış fiyatları arasındaki makasın açılması, hayvancılık sektöründe ciddi yapısal riskleri beraberinde getiriyor. TÜSEDAD, üreticinin artan masraflarını karşılayamaması durumunda damızlık hayvan kesimlerinin başlayabileceğini ve sürü küçültme riskinin kuvvetleneceğini vurguladı. Bu olumsuz tablonun doğrudan Türkiye'nin orta ve uzun vadeli süt ile kırmızı et arz dengesini tehlikeye atacağı kaydedildi. Sektör temsilcileri, sürdürülebilir üretim zinciri için piyasa gerçeklerini yansıtan şeffaf ve koruyucu fiyat politikasının acilen devreye alınması gerektiğini bildirdi.

Yüz başlık model işletme hesabı

TÜSEDAD'ın açıkladığı maliyet tablosu, 100 baş sağmal kapasiteye sahip ve hayvan başına günlük 30 litre verim alınan Holstein ırkı işletme modeli temel alınarak hazırlandı. Hesaplamada yalnızca kaba ve kesif yem giderleri değil, aynı zamanda elektrik, mazot, işçilik, hayvan sigortası ve genel bakım amortismanları da dikkate alındı. Dernek, Ekim ayı için tespit ettiği 29,92 TL/litre maliyetin sahadaki gerçek harcamaları temsil ettiğini bildirdi. Bu çerçevede üreticinin sürdürülebilirliği adına referans fiyatın ivedilikle güncellenerek üretici lehine revize edilmesi talep edildi.

English