Düşük Vergili Soğan İthalatı Yerli Üreticiyi Vurdu
· GıdaTarım
Kuru soğanda yüzde 5'lik düşük gümrük vergisi süresinin 2027 yılına kadar uzatılması, yüksek girdi maliyetleriyle üretim yapan yerli çiftçiyi üretimden çekilme noktasına getirdi.
İthalat Kararı ve Vergi İndirimi
Kuru soğan ithalatında uygulanan yüzde 5 oranındaki gümrük vergisi uygulamasının süresi 31 Ocak 2027 tarihine kadar uzatıldı. Alınan bu karar, üretim maliyetleri altında zorlanan yerli üreticinin gelecek iki sezonunu doğrudan riske attı. Soğan Üreticileri ve Tedarikçileri Derneği Başkanı Reşit Kaya, alınan kararların sektörü 7 yıl geriye götürdüğünü belirtti. Sahadaki karamsar tabloyu özetleyen Soğan Üreticileri ve Tedarikçileri Derneği Başkanı Reşit Kaya şu ifadeleri kullandı:
"Artık biz bu şekilde üretim yapamayız. Adana ve Reyhanlı’da soğan üretim planlamasından vazgeçtik .Topraklar boş kalacak çünkü başka ürün de para etmiyor. Başka ülkelerin çürük soğanlarını paraya çeviriyorlar. Biz 15 liraya mal ettiğimiz bir kilogram soğanı 18 liraya satamıyoruz. Çiftçinin umutlarını çöpe döküyorlar"
Maliyet Baskısı ve Pazar Kaybı
Türkiye'de tarımsal girdi maliyetlerinin her geçen gün arttığını vurgulayan Reşit Kaya, yerli çiftçinin günlük işçilik için 1.500 TL ödediğine dikkat çekti. Buna karşılık ithalat yapılan ülkelerde üreticilerin gübreyi 3 TL ve mazotu 1 TL seviyesinde temin ettiğini ifade etti. Bu haksız rekabet ortamında ithalatçıların da beklediğini bulamadığını söyleyen Soğan Üreticileri ve Tedarikçileri Derneği Başkanı Reşit Kaya durumu şöyle aktardı:
"İran’dan Özbekistan’dan Mısır’dan 22 liraya ithal ettikleri soğanı 12 liraya satamıyorlar. 50 bin ton soğan ithal ettiler. Soğanlar depolarda kaldı"
Tüketicinin ithal ürüne rağbet göstermemesi nedeniyle ürünlerin zincir marketlerde yer bulamadığı kaydedildi.
Depolarda Çürüme ve İhracat Talebi
Türkiye'nin kuru soğan üretiminde kendi kendine yeterli bir ülke olduğunu belirten sektör temsilcileri, ithalat politikalarının yerli üretimi bitirme noktasına getirdiğini vurguluyor. Soğan Üreticileri ve Tedarikçileri Derneği Başkanı Reşit Kaya, çözümün dış ticarette dengenin yeniden kurulması olduğunu ifade etti. Acil ihracat kapılarının açılması ve ithalatın durdurulması çağrısında bulunan Soğan Üreticileri ve Tedarikçileri Derneği Başkanı Reşit Kaya sözlerini şöyle tamamladı:
"İthalatın kapatılması ihracatın açılması lazım. 7 yıldır çiftçinin umutlarını çöpe döküyorlar. Geçen yıl 1 milyon ton soğanı çöpe döktük. Bu yıl da fazlalığımız var. Bu yıl da dökeceğiz."