Tarım ve Orman Bakanlığı AB ile tarımı görüştü
· Tarım ve Orman Bakanlığı

Türkiye-AB tarım ticareti ilk 9 ayda yüzde 10,7 artışla 11,4 milyar dolara çıkarken, IPARD ile 3,4 milyar avroluk yatırım sağlandı.
Ankara'da üst düzey tarım zirvesi
Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü ev sahipliğinde Türkiye-AB Yüksek Düzeyli Tarım Diyaloğu 3. Toplantısı gerçekleştirildi. Toplantı bitiminde açıklamalarda bulunan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, heyetler arası görüşmelerde gıda arz güvenliği, kırsal kalkınma politikaları ve tarım ticareti başlıklarının müzakere edildiğini bildirdi. Görüşmede taraflar IPARD Programı'nın mevcut durumunu ve geleceğini de kapsamlı biçimde masaya yatırdı. Bakan Yumaklı, aday ülke statüsündeki Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki tarımsal diyaloğun yapıcı ve sonuç odaklı bir anlayışla kesintisiz biçimde sürdürülmesini arzu ettiklerini ifade etti.
Gıda arzında küresel jeopolitik baskı
Bölgedeki jeopolitik gerilimlerin ve çatışmaların küresel tedarik zincirleri üzerinde ciddi bir baskı oluşturduğunu dile getiren Bakan Yumaklı, üretim altyapısının korunmasının önemini vurguladı. Tarım ve Orman Bakanlığının değerlendirmesine göre iklim değişikliği, su stresi ve aşırı hava olayları tarımsal üretim sistemlerini doğrudan zorlamaktadır. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, iki taraf arasındaki kurumsal iş birliğinin önemine işaret ederek şu değerlendirmede bulundu:

"Bu iş birliğinin güçlendirilmesi, tercihten öte bölgesel istikrarın ve ortak refahın desteklenmesi açısından stratejik bir zorunluluktur."
Türkiye'nin küresel gıda krizinde oynadığı aktif role değinen Yumaklı, Karadeniz Tahıl Girişimi vasıtasıyla 33 milyon tondan fazla tahıl ve temel gıda ürününün dünya pazarlarına güvenle ulaştırıldığını hatırlattı.
Tarımsal ticaret hacminde belirgin artış
Türkiye ile AB arasındaki tarımsal ürün ticaretine dair resmi verileri paylaşan Bakan Yumaklı, 2025 yılında AB'ye yapılan tarım ihracatının 8,3 milyar dolar düzeyine ulaştığını kaydetti. Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre 2026 yılının ilk 9 ayında ikili tarım ticareti hacmi geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 10,7 artış göstererek yaklaşık 11,4 milyar dolara yükseldi. Görüşmede tercihli ticaret rejiminin geliştirilmesi ve karşılıklı pazar erişim şartları ele alındı. Yumaklı ayrıca son 3 yılda 28 ürüne AB tescili aldıklarını, tescilli ürün sayısının 46'ya çıktığını ve 8 ürünün kesin tescil sürecinde olduğunu açıkladı.

Kırsal kalkınmada IPARD programının bilançosu
Kırsal alandaki ortak çalışmaların en somut ayağının IPARD projeleri olduğunu belirten Bakan Yumaklı, sağlanan hibe ve mali desteklerin yarattığı ekonomik hacme dikkat çekti. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, programın sahadaki sonuçlarını şu sözlerle ifade etti:
"Bu programlarda bugüne kadar yaklaşık 27 bin proje desteklenmiş, 3,4 milyar avroluk yatırım ekonomimize kazandırılmış ve 107 binden fazla vatandaşımıza istihdam olanağı sunulmuştur."
Bakanlığın aktardığı veriler, kırsalda yürütülen yatırımların üretim kapasitesi açısından temel dayanak oluşturduğunu ortaya koyarken, toplantıda mali iş birliği kapsamının güçlendirilmesi gerektiği belirtildi.
Gelecek dönem için ortak hedefler
Avrupa Birliği'nin 2028-2034 Dönemi Ortak Tarım Politikası'nı planladığı mevcut süreçte, Türkiye'ye tahsis edilen kırsal fonların artırılması talep edildi. Yumaklı, kaynakların genişletilmesiyle genç çiftçilerin, kadın girişimcilerin ve kırsal işletmelerin daha güçlü destekleneceğini belirtti. Türkiye'nin üretim planlaması ve su verimliliği reformlarını kararlılıkla yürüttüğünü aktaran Yumaklı, yayımlanacak 2026 Türkiye Raporu'nda ülkenin tarımsal adımlarının hakkaniyetli şekilde yer almasını beklediklerini söyledi.
| Değer | Dönem | Ölçüm |
|---|---|---|
| 33 milyon ton | Girişim süreci | Karadeniz Tahıl Girişimi kapsamında taşınan ürün |
| 8.3 milyar dolar | 2025 | AB'ye yapılan tarım ihracatı |
| 10.7 % | 2026 yılı ilk 9 ayı | İkili tarım ticareti artış oranı |
| 11.4 milyar dolar | 2026 yılı ilk 9 ayı | İkili tarım ticareti hacmi |
| 28 adet | Son 3 yıl | Son üç yılda AB tescili alan ürün sayısı |
| 46 adet | Güncel | AB'de toplam tescilli coğrafi işaretli ürün sayısı |
| 8 adet | Güncel | Kesin tescil bekleyen ürün sayısı |
| 27000 adet | Program başlangıcından bugüne | IPARD kapsamında desteklenen proje sayısı |
| 3.4 milyar avro | Program başlangıcından bugüne | IPARD ile ekonomiye kazandırılan yatırım |
| 107000 kişi | Program başlangıcından bugüne | IPARD kaynaklı sağlanan istihdam |