Gıdada Kayıt Dışı Şeker Operasyonu Genişliyor
· Google Haberler
Nişasta bazlı şeker kotasını aşarak sahte faturalarla iç pazara sürülen ve aralarında tatlı, bal ile sosların da bulunduğu ürünlere yönelik adli soruşturma derinleşti.
Dev Şeker Soruşturmasında Yeni Boyut
Türkiye genelinde nişasta bazlı şeker üretimi ve ticaretine yönelik yürütülen adli süreç derinleşiyor. Adalet Bakanlığı tarafından koordine edilen operasyon kapsamında ilk etapta 25 şirket, 26 farklı adres ve 47 şüpheli mercek altına alındı. Tarım ve Orman Bakanlığı Şeker Dairesi ile Vergi Denetim Kurulu müfettişlerinin ortak incelemeleri, sürecin yalnızca vergi kaybıyla sınırlı olmadığını, gıda güvenliği zincirinin kritik halkalarını da doğrudan etkilediğini net bir şekilde ortaya koydu.
Kota İhlali ve Gizli Sevkiyatlar
Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre Türkiye'de nişasta bazlı şeker kotası, toplam şeker üretim kotasının yüzde 2,5 seviyesinde tutuluyor. Bu oran 2025/2026 pazarlama yılı için tam 72 bin 750 tonluk yasal bir kotalı üretime karşılık geliyor. İncelemelerde, bazı sanayi tesislerinin Şeker Kanunu ile çizilen bu yasal sınırlamaları aşarak iç pazara verilmemesi gereken yüksek miktardaki mısır şurubunu gizli yollarla dolaşıma soktuğu belirlendi.
Sahte Faturalarla İç Pazara Satış
Soruşturma dosyasında yer alan tespitlere göre Ak Nişasta ve Beşan Nişasta gibi üreticilerin ürünleri maltodekstrin adıyla faturalandırdığı öne sürülüyor. Artı Endüstriyel Gıda ve Emelce Gıda'nın bu zincirde aracı rol üstlendiği belirtilirken Karamehmetler Gıda'nın ise kristal şeker faturası düzenleyerek gerçekte nişasta bazlı şeker sattığı iddia ediliyor. Hasal Tarım'ın da kayıt dışı glikoz, fruktoz ve dekstrozu piyasaya sunduğu iddialar arasında yer alıyor.
Tatlıdan Çiğ Köfteye Genişleyen Liste
Kayıt dışı tatlandırıcıların kullanım alanlarının yalnızca geleneksel tatlılarla sınırlı kalmadığı görüldü. Seyidoğlu Gıda, Beylerbeyi Lokum ve Uğurlu Helva Tahin gibi firmaların yanı sıra Saf Naturel Bal ve Hastürk Gıda'nın bu maddeleri arı yemi veya tağşişli balda kullandığı ileri sürülüyor. Suluca Gıda bünyesinde üretilen sos ve çiğ köfte gibi tuzlu mamullerde de analizler sonucunda kayıt dışı glikoz ve fruktoz tespit edildiği raporlara yansıdı.
Uygunsuz Depolarda Hijyen ve Sağlık Riski
Adalet Bakanı Akın Gürlek, soruşturmanın halk sağlığını doğrudan ilgilendiren bulgular üzerine derinleştirildiğini ve sürecin Bozulmuş veya Değiştirilmiş Gıda veya İlaçların Ticareti suçu kapsamında yürütüldüğünü bildirdi. Denetim raporlarına yansıyan bilgilere göre kayıt dışı tatlandırıcıların merdiven altı tesislerde, böcek kalıntılarının bulunduğu son derece elverişsiz ve hijyen kurallarına aykırı depolama koşullarında tutulduğu kayıtlara geçti.
Kayıt Dışı Üretime Karşı Sektörel Tepki
Yargıya taşınan soruşturmanın ardından Şeker-İş Sendikası Genel Başkanı İsa Gök, haksız rekabete ve gıda sahteciliğine karşı başlatılan denetimleri desteklediklerini açıkladı. Çocukların sağlığı ile tarımsal üretim dengesinin korunması gerektiğine işaret eden sektör temsilcileri, mevzuata uygun üretimin önemini vurgularken kota dışı ve kayıt dışı faaliyetlerin hem pancar üreticisine hem de nihai tüketiciye ciddi zararlar verdiğine dikkat çekti.