Bayer tahıllarda gübre bağımlılığını azaltacak lisansı aldı

30 Ekim 2026 · Bloomberg HT

Bayer, küresel gübre krizine karşı tahılların havadaki azotu doğrudan bağlamasını sağlayan gen düzenleme teknolojisinin lisansını bünyesine kattı.

Küresel Gübre Krizine Biyoteknolojik Hamle

Ortadoğu'daki jeopolitik çatışmalar ve Hürmüz Boğazı hattındaki arz kesintilerinin küresel gübre fiyatlarını hızla tırmandırması, tarımsal girdilerde dışa bağımlılığı azaltacak alternatif teknolojileri öne çıkardı. Sınırlı sayıdaki tedarikçiye olan bağımlılık küresel gıda güvenliğini tehdit ederken, Alman ilaç ve tarım kimyasalları devi Bayer stratejik bir adım attı. Bloomberg'in aktardığı bilgilere göre şirket; buğday, mısır ve pirinç gibi stratejik ürünlerin çok daha az kimyasal gübreyle yetiştirilmesine imkan tanıyacak devrim niteliğindeki gen düzenleme teknolojisinin ticari lisansını bünyesine kattı.

Havadaki Azotu Bağlayan Yeni Tahıllar

California Üniversitesi Davis kampüsünde geliştirilen yenilikçi teknoloji, tahılların DNA yapısının düzenlenmesine dayanıyor. Temel amaç, bitki köklerinin toprakta serbest halde bulunan mikroorganizmalarla ortak yaşam kurarak havadaki azotu doğrudan bitkinin tüketebileceği forma dönüştürmesini sağlamaktır. Küresel gıda üretiminin yaklaşık yüzde 50'si sentetik gübrelerle desteklenirken, insanlığın günlük kalori ihtiyacının yarısını karşılayan mısır, buğday ve pirinç yoğun kimyasal gübreye muhtaç durumda bulunuyor. Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan Bayer Kamu İlişkileri ve Sürdürülebilirlik Başkanı Matthias Berninger şunları kaydetti:

"Teknoloji normalde gübreye bağımlı ürünlerde yeni olanaklar yaratabilir. Bu hedef tarım araştırmalarının uzun süredir ulaşmaya çalıştığı önemli eşiklerden biri."

85 Milyar Dolarlık Üre Pazarı

Azot bağlama kabiliyetine sahip tohum teknolojilerinin yaygınlaşması, tarımsal kaynaklı sera gazı emisyonlarını aşağı çekerken gübre ithalatına bağımlılığı da kökten zayıflatabilir. Bayer Kamu İlişkileri ve Sürdürülebilirlik Başkanı Matthias Berninger pazar hedeflerini şu sözlerle açıkladı:

"Bu yaklaşım Bayer'e 85 milyar dolarlık üre pazarından pay alma fırsatı da sağlayabilir. Avrupa Birliği üre ithalatının hâlâ yaklaşık dörtte birini Rusya'dan yapıyor."

Avrupa Birliği yasa koyucularının bu yılın başlarında gen düzenlenmiş bitkilerin yetiştirilmesine yönelik yasal çerçeveyi onaylaması da bu tür biyoteknolojik çözümlerin önündeki engelleri kaldırdı.

Sera Dışında Saha Denemeleri Başlıyor

Laboratuvar aşamasını başarıyla geçen projenin bir sonraki adımı, sera ortamının dışındaki gerçek tarla ve üretim şartlarında yapılacak kapsamlı denemeler olacak. Şirket ayrıca Stanford Üniversitesi bünyesinden çıkan Switch Bioworks ile ortaklık kurarak bitki köklerinde yaşayan mikroorganizmaları genetik olarak iyileştirmeye odaklanan alternatif bir projeyi daha yürütüyor. Söz konusu teknolojilerin 2030'lardan önce ticari olarak piyasaya sunulması beklenmezken Bayer Kamu İlişkileri ve Sürdürülebilirlik Başkanı Matthias Berninger sürece dair şu uyarıda bulundu:

"Teknolojilerin beklendiği gibi çalışmama ihtimalinin de farkındayız ancak fırsatın büyüklüğü nedeniyle bu alandaki çalışmaları yoğunlaştırmanın zamanı geldi."

English