Yüksek fruktozlu mısır şurubu tüketimi sağlık risklerini artırıyor
· GıdaTarım

Türkiye'de nişasta bazlı şeker kotalarının aşılması tartışılırken, yayımlanan bilimsel raporlar yüksek fruktozlu mısır şuruplarının pankreas kanseri ve metabolik hastalık risklerini belirgin şekilde tırmandırdığını ortaya koydu.
Piyasadaki Kota Aşımı ve Üretim Farkları
Türkiye'de nişasta bazlı şeker (NBŞ) üreten kimi firmaların yasal kotaların üzerine çıkarak usulsüz şekilde piyasaya ürün sürdüğü tespit edildi. Doğal pancar şekeri yüzde 50 fruktoz ve yüzde 50 glukoz barındırırken, yüksek fruktozlu mısır şuruplarında (YFMŞ) fruktoz oranları yüzde 42, yüzde 55 ve hatta yüzde 90 seviyelerine kadar çıkabiliyor. Pancar şekeri fiziksel işlemlerle doğal olarak kristalleştirilirken, mısır kaynaklı şuruplar kimyasal, ısıl ve enzimatik müdahalelerle üretilerek endüstriyel gıdalara dahil ediliyor.
Sağlık Bakanlığı ve Bilimsel Rapor Verileri
Sağlık Bakanlığı bünyesindeki Bilim Kurulu'nun 1 Mart 2018 tarihli resmi raporu, NBŞ tüketiminin getirdiği metabolik riskleri ortaya koyuyor. Rapora göre fruktoz, insülin salınımını tetiklemediği ve tokluk hissi uyandırmadığı için obezite, karaciğer yağlanması, kalp-damar problemleri ve gut hastalığına zemin hazırlıyor. Japon araştırmacı Tomoyoshi Aoyagi ve ekibinin 2025 yılında World Journal of Oncology dergisinde yayımlanan çalışması da YFMŞ tüketiminin kronik iltihaplanmayı hızlandırarak tümör hücrelerinin büyümesini tetiklediğini gösteriyor.
Artan Tüketim ve Pankreas Kanseri Riski
Türkiye genelinde 2000 ile 2020 yılları arasındaki veriler incelendiğinde, yüksek fruktozlu mısır şurubu tüketimindeki tırmanış ile pankreas kanseri vakalarındaki iki katlık artışın paralel seyrettiği görülüyor. Sağlık otoritelerinin sunduğu veriler, aşırı fruktoz alımının kalın bağırsak, pankreas, meme ve karaciğer kanserlerinde önemli bir tetikleyici olduğunu vurguluyor. Uzmanlar, tarımsal şeker kotası denetimlerinin sıkılaştırılması ve genetik faktörlerin yanı sıra endüstriyel tatlandırıcıların sağlık üzerindeki etkilerinin kapsamlı biçimde takip edilmesi gerektiğini belirtiyor.
Şeker Türlerine Göre Fruktoz ve Glukoz Oranları
- Pancar Şekerindeki Fruktoz Oranı
- %50
- Pancar Şekerindeki Glukoz Oranı
- %50
- Yaygın YFMŞ Fruktoz Alt Sınırı
- %42
- Yaygın YFMŞ Fruktoz Üst Sınırı
- %55
- Bazı YFMŞ Ürünlerinde Yüksek Fruktoz
- %90