Türkiye ve AB tarımsal ticarette iş birliğini derinleştiriyor

3 Kasım 2026 · Sabah Ekonomi

Türkiye-AB tarım ticaret hacmi 2026'nın ilk 9 ayında yüzde 10,7 artışla 11,4 milyar dolara ulaşırken, IPARD ile 3,4 milyar avroluk yatırım sağlandı.

Ankara'da stratejik tarım zirvesi

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü Namık Kiper Toplantı Salonu'nda düzenlenen Türkiye-AB Yüksek Düzeyli Tarım Diyaloğu 3'üncü Toplantısı'na katıldı. Basına kapalı olarak gerçekleştirilen kritik toplantıya, Avrupa Birliği Komisyonunun Tarımdan Sorumlu Üyesi Christophe Hansen ile AB Türkiye Delegasyonu temsilcileri iştirak etti. Toplantının ana gündemini gıda arz güvenliği, kırsal kalkınma politikaları, tarımsal ticaret ve IPARD programının geleceği oluşturdu. Görüşmenin ardından açıklamalarda bulunan Bakan Yumaklı, heyetler arası temasların son derece verimli geçtiğini belirterek sürecin yapıcı bir anlayışla devam etmesini arzu ettiklerini vurguladı.

Küresel krizler ve gıda güvenliği

Toplantının bölgesel krizlerin derinleştiği kritik bir dönemde yapıldığına dikkat çeken Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı şu değerlendirmede bulundu:

"Sayın Komisere yapıcı yaklaşımı için teşekkür ediyorum. Bugünkü toplantımızın zamanlaması, dünyanın içinden geçtiği çok katmanlı krizler dikkate alındığında her zamankinden daha stratejik anlam taşımaktadır."

Kuzeyde Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu'daki gerilimlerin tedarik zincirlerini zorladığını belirten Bakan Yumaklı, iklim krizi ve su stresinin tarımsal üretimi baskıladığını aktardı. Türkiye'nin güçlü lojistik altyapısıyla vazgeçilmez olduğunu hatırlatan Bakan, Karadeniz Tahıl Girişimi kapsamında 33 milyon tondan fazla gıdanın dünya pazarlarına ulaştırıldığını hatırlattı.

Tarım ticaretinde yeni rekor seviye

Avrupa Birliği ile yürütülen ikili tarım ticareti rakamlarına değinen Bakan İbrahim Yumaklı, ticari ilişkilerin ivme kazandığını belirtti. Bakanlığın açıkladığı resmi verilere göre, Türkiye 2025 yılında Avrupa Birliği'ne toplam 8,3 milyar dolarlık tarım ihracatı gerçekleştirdi. 2026 yılının ilk 9 ayında ise ikili tarım ticareti hacmi, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 10,7 oranında artış kaydederek 11,4 milyar dolara yükseldi. Görüşmede pazara erişim imkanlarının daha da iyileştirilmesi, tarım ve işlenmiş tarım ürünlerindeki tercihli ticaret rejiminin geliştirilmesi kapsamlı şekilde masaya yatırıldı.

Coğrafi işaretlerde tescil sayısı arttı

Anadolu coğrafyasının geleneksel ürünlerini uluslararası pazarda korumayı hedeflediklerini bildiren Yumaklı, coğrafi işaretlerin karşılıklı korunması yönündeki kararlılığı ifade etti. Bakanlık tarafından yürütülen çalışmalar sonucunda, son 3 yılda tam 28 yerel ürüne Avrupa Birliği tescili kazandırıldı. Bu hamle ile birlikte Türkiye'nin AB nezdinde tescilli ürün sayısı resmi olarak 46'ya yükselmiş oldu. Bakan Yumaklı, askı süreci devam eden ve kesin tescili beklenen 8 ürünün daha bulunduğunu, güçlü iş birliği sayesinde tescilli ürün sayısının önümüzdeki dönemde katlanarak artacağını belirtti.

IPARD kırsal yatırımlarında büyük başarı

Kırsal alandaki kalkınma hamlesinin en somut aracının IPARD programı olduğunu söyleyen Bakan Yumaklı, fonların oluşturduğu katma değeri paylaştı. Bugüne kadar IPARD kapsamında yaklaşık 27 bin projenin desteklendiğini aktaran Yumaklı, bu sayede ekonomiye 3,4 milyar avroluk yatırım kazandırıldığını ve 107 binden fazla vatandaşa istihdam sağlandığını açıkladı. IPARD-3 ile uygulamanın 81 ilin tamamına yayıldığını vurgulayan Bakan, 2028-2034 bütçe döneminde Türkiye'ye tahsis edilen mali kaynakların genç çiftçiler ile kadın girişimcileri desteklemek üzere artırılmasını talep ettiklerini sözlerine ekledi.

Avrupa Birliği'nden Türkiye'ye açık takdir

Toplantıda söz alan AB Komisyonunun Tarımdan Sorumlu Üyesi Christophe Hansen şu ifadeleri kullandı:

"Rusya'nın Ukrayna'ya karşı agresyonu ve yine Orta Doğu'daki gelişmeler, küresel gıda tedariği zincirlerinin ne kadar hassas olabileceğini, kırılgan olabileceğini gösteriyor. Jeopolitik istikrar bağlamında da ne kadar kırılgan olabileceğini gösteriyor. Bu anlamda Avrupa Birliği olarak Türkiye'nin önemli rolünü, Karadeniz'deki önemli rolünü de takdir ediyoruz ve gıda güvenliğinin desteklenmesi konusundaki gayretlerinin devam etmesini teşvik ediyoruz. Tahılın Karadeniz aracılığıyla güvenli geçişinin sağlanması konusundaki desteğini sürdürmesini teşvik etmek istiyoruz"

English