AB vergileri Rus gübre ihracatını sert düşürdü

5 Kasım 2026 · Tarım Pusulası

AB'nin ek vergileriyle 2026'nın ilk dokuz ayında Rusya'nın azotlu gübre ihracat geliri yüzde 90 gerilerken sevkiyat 1,01 milyon tona indi.

AB vergileri sevkiyatı sert düşürdü

Avrupa Birliği'nin uygulamaya koyduğu ek gümrük vergileri, Rusya’nın azotlu gübre ihracatına ciddi bir darbe vurdu. Birlik tarafından 1 Temmuz 2026 itibarıyla mevcut yüzde 6,5’lik temel gümrük vergisine ilave özel vergiler getirilmesiyle amonyum nitrat üzerindeki toplam vergi yükü yüzde 24,5 ile 28,5 aralığına yükseldi. Bu düzenlemeler neticesinde 2026 yılının ilk dokuz ayında AB’ye yapılan toplam sevkiyat 3,76 milyon tondan 1,01 milyon tona geriledi. İhracatın parasal değeri azotlu gübrede yüzde 90 azalırken, potasyumlu gübrelerdeki gerileme yüzde 5 düzeyinde kaldı.

Fiyatlar geriledi, kâr marjı eridi

Avrupa pazarında yaşanan daralma, Rus gübre üreticilerinin mali dengelerini ve kârlılık oranlarını doğrudan sarstı. Sevkiyat rotalarının değişmesiyle artan lojistik harcamaları, üreticilerin ihracat gelirleri üzerindeki baskıyı tırmandırdı. Yaşanan gelişmeler doğrultusunda Rus azotlu gübrelerinin ortalama ihracat fiyatı yüzde 18 ile 22 arasında geriledi. Gelirlerdeki keskin düşüş ve maliyet artışları sebebiyle üreticilerin daha önce yüzde 12 ile 15 bandında seyreden kâr marjı ise yüzde 3 ila 5 seviyesine kadar çekildi.

Türkiye ve Hindistan alternatif pazar oldu

Avrupa Birliği pazarında zemin kaybeden Rus üreticiler, sevkiyatlarını Türkiye ve Hindistan pazarlarına yönlendirmeye başladı. Ancak bu iki ülkedeki gübre satış fiyatlarının Avrupa piyasasına kıyasla yüzde 15 ile 20 daha düşük seyrettiği hesaplanıyor. Rus gübresinin bu rotaya kayması Türkiye iç piyasası açısından kritik bir dinamik oluşturuyor. Buna karşın Rus üreticilerin Türkiye’ye aktardığı kesin gübre miktarı ve yerel piyasadaki fiyatlara yönelik muhtemel etkileri henüz netlik kazanmış değil.

English