Marmara Veteriner Yol Kontrol İstasyonu İstanbul'da açıldı
· Milliyet Ekonomi

İstanbul Riva'da açılan Marmara Veteriner Yol Kontrol İstasyonu ile hayvan hareketleri denetlenerek Trakya'nın hastalıktan ari statüsü korunacak.
Marmara denetim istasyonu hizmete açıldı
İstanbul Riva Canlı Hayvan Sevk Kontrol Noktası yerleşkesinde yapımı tamamlanan Marmara Veteriner Yol Kontrol ve Denetim İstasyonu, düzenlenen resmi törenle hizmete sunuldu. Açılış merasimine katılarak bir konuşma gerçekleştiren Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, faaliyete geçen modern tesisin Türkiye hayvancılığına, sürü sağlığına ve kamusal veterinerlik hizmetlerine çok yönlü katkılar sunacağını ifade etti.
Küresel iklim krizi, çevre baskıları ve tarım arazilerindeki daralmanın gıda talebini daha da stratejik bir boyuta taşıdığını kaydeden Bakan Yumaklı, gelecek 25 yıllık süreçte bu zorlu şartların etkisini sürdüreceğini bildirdi. Yumaklı, artan nüfusun gıda ihtiyacını karşılayabilmek adına bitkisel üretimden hayvancılığa ve su ürünlerine kadar tarımsal üretimin her basamağında verimlilik ve kalite çıtasının yükseltilmesinin zorunlu hale geldiğini vurguladı.
Sürdürülebilir hayvancılık yol haritası adımları
Tarımsal üretim planlamasının sahadaki uygulama aşamalarını değerlendiren Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bakanlığın benimsediği temel üretim vizyonunu şu sözlerle aktardı:
"Önümüzde önemli bir gerçek var. Dolayısıyla bugünden itibaren bizim daha verimli, daha kaliteli, daha sürdürülebilir bir tarımsal üretim ki, bunun içinde hem bitkisel üretim hem hayvansal üretim ve su ürünleri üretimi var, gerçekleştiriyor olmamız gerekir. Bu anlayışla hayvancılıkla alakalı 2024 yılının Şubat ayında hayvancılık yol haritasını açıkladık. Oradaki başlıkların tamamını hiç eksiksiz bir şekilde faaliyete geçirmeye başladık, devam ediyoruz."
Bakanlık tarafından açıklanan planlı yol haritasının sahada doğrudan karşılık bulduğunu belirten yetkililer, kamu koordinasyonunun güçlendirilmesiyle hayvancılık alanındaki yapısal yatırımların kalıcı ve sürdürülebilir bir çerçeveye oturtulacağını bildirdi.
Hayvan varlığı ve salgınla mücadele
Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre, Aralık 2023 ile Haziran 2026 dönemini kapsayan süreçte Türkiye'nin büyükbaş hayvan varlığı yüzde 7,7, küçükbaş hayvan varlığı ise yüzde 16 oranında artış kaydetti. Elde edilen bu üretim başarısında emeği geçen besici ve yetiştiricilere teşekkür eden Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, salgın hastalıklarla yürütülen mücadeleye ilişkin şu açıklamada bulundu:
"Elbette biz bu başarıda emeği olan bütün besicilerimize, yetiştiricilerimize şükran borçluyuz, bunu burada huzurlarınızda ifade etmek istiyorum. Ancak bu başarıyı sadece hayvan sayılarının artışında görmüyoruz. Onu ifade etmek istiyorum. Asıl hedefimiz sağlıklı hayvan, güçlü bir işletme ve verimli, sürdürülebilir bir tarımsal üretim. Bu hedefin en önemli şartlarından bir tanesi de hayvan hastalıklarıyla mücadeledir. 2025 yılında gerçekten son yılların, belki de son 30-40 yılın en ağır şap hastalıklarından birisini yaşadık ancak 4 ay gibi kısa bir sürede bunu baskı altına almış olduk. Ben burada da yine çalışan bütün arkadaşlarıma, bütün mesai arkadaşlarıma, sektör paydaşlarımıza ve üreticilerimize teşekkür ediyorum. Hala Avrupa'nın pek çok ülkesinde bu konuda mücadelenin sürdüğünü de ifade etmek istiyorum."
Yerli aşı üretimi ve entegrasyonu
Salgın hastalıkların yayılmasını engellemede erken teşhis ve koruyucu hekimlik tedbirlerinin merkezi bir rol oynadığını dile getiren Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, altyapı hazırlıklarının önemini şu cümlelerle açıkladı:

"Öncesinde hazırlıklarınızı yapmanız gerekir. Bütün altyapınızı da buna göre düzenlemeniz veya oluşturmanız gerekir. Bu nedenle koruyucu veteriner hekimlik hizmetlerimizi güçlendirip aşılama çalışmalarımızı hiçbir eksiklik olmaksızın tam zamanında yerine getirip hastalıklarla mücadelede teknolojik altyapıyı da kullanmayı da gerçekleştiriyoruz. Hedefimiz, amacımız da tamamen hayvan hastalıklarını minimum düzeye indirmek."
Yerli aşı geliştirme ve enstitülerin teknik kapasitelerini modernize etme çalışmalarındaki son duruma değinen Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, sahadaki araştırma faaliyetleri hakkında şu bilgileri verdi:
"Yerli aşı üretim kabiliyetimizi ve kapasitemizi artırırken veteriner kontrol laboratuvarlarımızı ve benzeri oluşumlarımızı ileri biyogüvenlik standartlarına taşımaya da devam ediyoruz. Koyun-keçi çiçeği ve koyun-keçi vebası aşılarını birleştirmeye yönelik çalışmalarımızı tamamladık. Saha denemelerimiz devam ediyor. Sonlandığında hakikaten ülkemiz için önemli bir kazanım olacak."
Üreticilere doğrudan hayvan sağlığı destekleri
Hayvan sağlığını korumaya dönük yürütülen saha çalışmaları neticesinde salgın mihraklarının ciddi oranda gerilediğini belirten Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, sağlanan ilerlemeyi ve üreticilere sağlanan doğrudan destek paketlerini şu ifadelerle duyurdu:
"Koyun-keçi vebası mihraklarında yani hastalık çıkan noktalarda yüzde 68, mavi dil hastalığında yüzde 70, koyun-keçi çiçeğinde ise yüzde 40 azalma sağladık. Bunun çok önemli olduğunu sektörün içerisindekiler biliyor. Yine bu yıl ilk defa sebebi ne olursa olsun meydana gelen hayvan atıklarını destek kapsamına aldık. Dolayısıyla herhangi bir şekilde hayatına sürdüremeyecek dünyaya gelmiş buzağı başına 20 bin, kuzu-oğlak başına da 40 bin atık desteği ödemiş olacağız. Bu da üreticilerimizi desteklemek adına önemli bir husus. Buzağı kayıplarını azaltmak adına 2,4 milyon doz septisemi aşısı temin ettik. Büyükbaş hayvanların doğumundan kesimine kadar bütün süreçlerini izleyecek olan Güvenli Elektronik Küpe ve İzleme Sistemi'ni de hayata geçirmiş olduk. Yine çok önemli bir başka husus, bu yıldan itibaren yetiştiricilerimizden küpe ve aşı için herhangi bir ücret almayacağız. Bu konuda da sorunlu olan alanların giderilmesini gerçekleştirmiş olduk."
Yol denetim istasyonları ve yaptırımlar
Bulaşıcı hayvan hastalıklarının yayılmasını tetikleyen en büyük unsurlardan birinin denetimsiz canlı hayvan sevkiyatları olduğuna dikkati çeken Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, kontrol ağının genişlediğini şu sözlerle aktardı:
"Dolayısıyla kontrolsüz hayvan hareketlerinin hayvan hastalıklarının yayılmasındaki riski ortadan kaldırmak üzere çalışıyoruz. Özellikle veteriner yol kontrol ve denetim istasyonlarımız da bu yaklaşımın sahadaki en önemli uygulamalarından bir tanesi. Bugüne kadar Erzurum, Elazığ, Kayseri, Çankırı ve Ankara'da veteriner yol kontrol ve denetim istasyonlarını açtık. Bunun bütün Türkiye'de 8 adete ulaşacağını söylemiştim. Bugün İstanbul'daki istasyonumuzla birlikte 6'ncısını da hizmete almış oluyoruz. Son kalan 2'si de Çanakkale ve Mersin'de inşallah faaliyete geçmiş olacak yakın zamanda."
Sahada gerçekleştirilen sıkı denetimlerin bilançosunu paylaşan Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, kurallara uymayan nakil sahiplerine uygulanan cezai işlemleri şu şekilde detaylandırdı:
"Yapılan kontrollerde 2 bin 204 araç ve 22 bin 817 hayvanda uygunsuzluk tespit ettik. Bunlarla ilgili gerekli idari cezalarımızı uyguladık. Yapılması gereken bütün yaptırımları gerçekleştirdik. Yine bu kontrol noktalarına uğramak istemeyen tabiri caizse bundan kaçınanlar, farklı yolları kullananlar da yakalandığında, tespit edildiğinde bunlara da 36 milyon lira civarında da bir yaptırım uygulandı."
Trakya bölgesinin aşılı ari statüsü
Marmara Bölgesi'nin ve özellikle İstanbul'un canlı hayvan sirkülasyonundaki stratejik konumuna değinen Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bölgenin uluslararası sağlık standartlarının korunması gerektiğini belirterek şunları söyledi:
"Bunun yanında Trakya'nın hayvan sağlığı bakımından özel bir konumu var. Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı tarafından Trakya Bölgesi, şap hastalığından aşılı ari bölge statüsünde. İstanbul'un Avrupa Yakası da bu bölge içerisinde yer almaktadır. Dolayısıyla Anadolu'dan Trakya'ya geçişte hayvan hareketlerinin etkin biçimde kontrol edilmesi, bu statünün korunması açısından son derece önemli."
Tesisin şehre ve tarım sektörüne kazandırılmasında emeği bulunan kurumlara teşekkür eden Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, konuşmasını şu ifadelerle noktaladı:
"Yer tahsisi, inşaat, altyapı ve çevre düzenlemesi son derece önemliydi. Bu hususta desteklerinden dolayı Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığımıza şükranlarımı sunuyorum. Bu yatırımın hayata geçirilmesinde emeği geçen bütün çalışma arkadaşlarımıza, veteriner hekimlerimize ve katkı sağlayan herkese teşekkür ediyorum."
| Değer | Dönem | Ölçüm |
|---|---|---|
| 7.7 % | Aralık 2023 - Haziran 2026 | Büyükbaş hayvan sayısı artış oranı |
| 16 % | Aralık 2023 - Haziran 2026 | Küçükbaş hayvan sayısı artış oranı |
| 68 % | — | Koyun-keçi vebası mihraklarındaki azalma |
| 70 % | — | Mavi dil hastalığındaki azalma |
| 40 % | — | Koyun-keçi çiçeğindeki azalma |
| 20000 TL | Bu yıl | Buzağı başına atık desteği |
| 40000 TL | Bu yıl | Kuzu ve oğlak başına atık desteği |
| 2.4 milyon doz | — | Temin edilen septisemi aşısı miktarı |
| 48853 adet | Bugüne kadar | Mevcut 5 istasyonda kontrol edilen araç sayısı |
| 7.5 milyon | Bugüne kadar | Kontrol edilen canlı hayvan sayısı |
| 2204 adet | Bugüne kadar | Uygunsuzluk tespit edilen araç sayısı |
| 22817 adet | Bugüne kadar | Uygunsuzluk tespit edilen hayvan sayısı |
| 36 milyon TL | Bugüne kadar | Kaçak geçişlere uygulanan idari yaptırım tutarı |