Küresel sıcaklık rekoru Paris anlaşması sınırını aştı

11 Eylül 2026 · CNN International

Copernicus İklim Değişikliği Servisi verilerine göre dünya, 1940'tan bu yana en sıcak Ağustos ayını yaşayarak 1,5 derecelik kritik iklim eşiğini geride bıraktı.

Tarihin En Sıcak Ağustos Ayı

Avrupa Birliği'ne bağlı Copernicus İklim Değişikliği Servisi tarafından yayımlanan verilere göre yeryüzü, kayıtların tutulmaya başlandığı en az 1940 yılından bu yana en sıcak Ağustos ayını yaşadı. Ağustos ayında küresel ortalama sıcaklık 16,96 Celsius (62,53 Fahrenheit) olarak ölçüldü. Bu değer, Copernicus İklim Değişikliği Servisi verilerine göre 1991 ile 2020 yılları arasındaki uzun dönem ortalamasının tam 0,85 Celsius üzerindedir. Haziran, Temmuz ve Ağustos aylarını kapsayan meteorolojik yaz mevsimi de küresel çapta en sıcak sezon olarak kayıtlara geçti.

El Niño Küresel Havayı Değiştiriyor

Uzmanlar, kırılan sıcaklık rekorlarının insan kaynaklı küresel ısınma ile tropikal Pasifik'te giderek güçlenen El Niño hava olayının ortak etkisinden kaynaklandığını belirtiyor. Copernicus İklim Değişikliği Servisi kayıtlarına göre, 2023 ve 2024 yıllarındaki belirgin El Niño dönemi 13 ay boyunca aralıksız sıcaklık rekorlarının kırılmasına yol açmıştı. Tropikal Pasifik'teki deniz yüzeyi sıcaklıklarının mevsim normallerinin üzerine çıkması, dünya genelinde atmosferik sirkülasyonu ve tarımsal üretim için hayati önem taşıyan küresel yağış rejimlerini kökten değiştiriyor.

Avrupa ve Amerika'da Aşırı Sıcaklar

Batı Avrupa, Copernicus verilerine göre bugüne kadarki en sıcak yazını geçirerek önceki rekorları geride bıraktı. İngiltere gibi alışılmadık coğrafyalarda bile orman yangınları görülürken, kıta genelinde şiddetli sıcak hava dalgaları etkili oldu. ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi (NOAA) tarafından yapılan açıklamada, ABD'nin de 1936'daki tarihi 'Dust Bowl' kuraklık dönemini ve 2021 yılını geride bırakarak en sıcak yazını yaşadığı bildirildi. Özellikle güneybatı eyaletlerinde etkili olan ısı kubbeleri tarım arazilerini baskı altına aldı.

Temmuz Sıcaklığını Geçen Nadir Yaz

Copernicus İklim Değişikliği Servisi İklim Strateji Lideri Samantha Burgess, Ağustos ayı sıcaklıklarının Temmuz ayını geçmesinin olağan dışı bir durum olduğuna dikkat çekti. Küresel ölçekte yılın en sıcak zamanı genellikle Temmuz ayında gerçekleşiyor. 1940'tan bu yana Ağustos ayının Temmuz ortalamasını sadece 4 kez geride bıraktığını ve bunun en son 1985 yılında yaşandığını belirten Samantha Burgess, mevcut El Niño'nun gücü göz önüne alındığında benzer veya daha uzun süreli bir rekor serisinin başlayabileceğini ifade etti.

Paris İklim Hedefi Sınırı Aşıldı

Küresel ortalama yüzey hava sıcaklığı, sanayi öncesi dönemin 1,65 Celsius (2,97 Fahrenheit) üzerine çıkarak geçen yılın Kasım ayından bu yana ilk kez Paris Anlaşması'nda belirlenen kritik 1,5 derecelik eşiği geride bıraktı. Copernicus İklim Değişikliği Servisi İklim Strateji Lideri Samantha Burgess şu değerlendirmede bulundu:

"Toplum için gerçek bir dönüm noktasındayız. Dünya çapında yıkıcı iklim olayları gördük ve sanırım bu yaz etkilerin her yerde insanları doğrudan vurduğuna şahit olduk."

Avrupa'nın mevcut iklim şartlarına henüz tam uyum sağlayamadığı vurgulandı.

Gelecek Dönem İçin Kritik Uyarılar

Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) tarafından hazırlanan raporda, sera gazı emisyonlarında keskin azalmalar sağlanamadığı için sıcaklık artışının uzun vadede hedefleri aşmasının muhtemel olduğu kaydedildi. Copernicus İklim Değişikliği Servisi İklim Strateji Lideri Samantha Burgess değerlendirmesinde şunları aktardı:

"Çıkarılması gereken en önemli derslerden biri, arka plandaki iklimimiz ne kadar ısınırsa, aşırı hava olaylarının o kadar yoğun, daha sık ve daha uzun süreli olacağıdır."

Sıcaklık artışı 1,5 derecelik sınırı aştıkça, kuraklık ve su kaynakları üzerindeki felaket riskleri katlanarak artıyor.

English