Tokat havza bazlı üretim modeliyle kırsal kalkınmayı hızlandırdı

6 Ekim 2026 · tokathaber.com.tr

Tokat'ta hayata geçirilen havza bazlı üretim modeli ve markalaşma projeleri, kırsal kalkınmada yerel yönetim ve üretici iş birliğinin somut sonuçlarını ortaya koydu.

Tarım sektörü sadece iktisadi bir faaliyet alanı değil; gıda güvenliği, istihdam ve milli güvenlik açısından stratejik bir konuma sahiptir. Eski Tarım ve Orman Bakanlığı Müşaviri Yaşar Kavak, Tokat İl Tarım Müdürlüğü vazifesi döneminde dönemin Valisi Ayhan Nasuhbeyoğlu ile yürütülen saha odaklı çalışmaları paylaştı. Şehrin mülki idaresinin tarlaya ve üreticiye doğrudan temas etmesinin yerel kalkınmadaki önemine dikkat çeken Kavak, kırsal kalkınmanın ancak sahada çiftçinin ihtiyaçlarını tespit etmekle mümkün olabileceğini ifade etti.

Tokat genelinde uygulanan tarım politikalarında temel hedefin her yerde her şeyi üretmek yerine, doğru ürünü doğru ekolojide yetiştirmek olduğu açıklandı. Bu kapsamda hayata geçirilen 'Bir Köy, Bir Ürün' projesi, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından uygulanan Tarım Havzaları Projesi'nin yerel ölçekteki ilk örneklerinden birini oluşturdu. Eski Tarım ve Orman Bakanlığı Müşaviri Yaşar Kavak konuya ilişkin şu ifadeleri kullandı:

Kavak, ilin toprak ve iklim haritasına uygun ürün desenlerinin sahada tek tek belirlendiğini aktardı.

Bölgenin en verimli tarım alanlarından biri olan Kazova havzasında yürütülen çalışmalarla domates üretiminin katma değeri artırıldı ve Tokat Domatesi tescilli bir marka haline getirildi. Yalnızca rekolte artışını değil, ürünün ticari itibarını hedefleyen bu vizyon doğrultusunda Kazova Altın Domates Festivalleri düzenlenerek üretim sosyal bir etkinliğe dönüştürüldü. Üreticinin emeğinin karşılık bulması, yerel ürünün pazar gücünün artırılması ve tarımsal kalkınmanın tanıtım faaliyetleriyle desteklenmesi amacıyla kapsamlı adımlar atıldı.

Bitkisel üretimin yanı sıra hayvancılık sektörünü geliştirmek amacıyla Artova-Boyunpınar Organize Hayvancılık Bölgesi Projesi hazırlandı. Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) süreçleri tamamlanan ve yatırım programına sunulan bu tesis, 15000 baş kapasiteli büyük bir hayvancılık merkezi olarak planlandı. Proje ile birlikte il genelinde arıcılığın yaygınlaştırılması, alternatif ürün çeşitliliğinin sağlanması ve kırsaldaki üreticilerin refah düzeyinin yukarı çekilmesi hedeflenerek bölgenin et ve süt üretim potansiyeli harekete geçirildi.

Tokat tarımında sürdürülebilirliği sağlamak adına Türkiye'de ilk kez tarımsal mücadele ilaçlarının boş ambalajlarının toplanarak teknik usullere uygun imha edildiği çevre projesi uygulandı. Bu modelle hem çevre kirliliği engellendi hem de insan sağlığını gözeten güvenli tarım yöntemleri sahaya taşındı. Aynı dönemde üzümsü meyvelerin yaygınlaştırılması ve katma değeri yüksek alternatif ürünlerin devreye sokulmasıyla çiftçilerin gelir kaynakları çeşitlendirildi ve modern üretim metotları entegre edildi.

Tarımın sadece tek bir kurumun faaliyeti olarak görülmemesi gerektiği vurgulanırken; ziraat odaları, tarımsal birlikler, üretici örgütleri, teknik personel ve sektör temsilcileri aynı masa etrafında bir araya getirildi. Ortak akıl mekanizmasıyla sorunlar henüz ortaya çıkmadan önleyici çözümler geliştirildi. Sahada kurulan bu güçlü bağ sayesinde kırsalda üretim yapan Tokatlı üreticiler aradan geçen uzun yıllara rağmen memnuniyetlerini dile getirdi:

Üreticiler hayata geçirilen projeleri hafızalarında yaşatmaya devam ettiklerini ifade etti.

Vali Ayhan Nasuhbeyoğlu'nun Tokat'ın yanı sıra Giresun, Sinop, Ardahan ve Hakkâri illerinde de benzer tarımsal vizyonu uyguladığını hatırlatan Yaşar Kavak, idari liderliğin tarımsal kalkınmada kilit rol oynadığını belirtti. Toprağa ve çiftçiye değer veren yönetim anlayışının üretimde bereketi kalıcı hale getirdiğini kaydeden Kavak, tarım sevilmeden kalkınmanın gerçekleşemeyeceğini vurguladı. Sahadaki tecrübelerin Türk tarımının geleceğine ışık tuttuğu ve yerel potansiyeli açığa çıkaran modellerin sürdürülmesi gerektiği ifade edildi.

English