Tarım ve Orman Bakanlığı yangın ve gıda stratejilerini açıkladı

6 Kasım 2026 · TMO

Tarım ve Orman Bakanlığı orman yangınları, Hal Yasası, gıda denetimleri ve ihracat analiz oranlarına ilişkin güncel verileri ve yol haritasını paylaştı.

Yangın yönetiminde yapay zeka uygulamaları

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, orman yangınlarıyla mücadele sürecinde gelişmiş teknolojik araçları devreye aldıklarını bildirdi. Bakanlığın açıklamasına göre, yapay zekâ altyapısıyla çalışan Karar Destek Sistemi sayesinde yangınların ilerleme yönü önceden modelleniyor. Riskli bölgelerin bir hafta öncesinden tespit edildiğini belirten Yumaklı, saha personelinin bu veriler doğrultusunda sevk edildiğini aktardı. Orman yangınlarına hazırlık safhasında dijital takip sistemlerinin mevcut operasyonel mekanizmalara entegre edildiği ve bu entegrasyonun sürekli geliştirildiği ifade edildi.

Ekosistem temelli ağaçlandırma prensipleri

Yangın sonrası rehabilitasyon çalışmalarında tür değişimine yönelik önerilerin bilimsel çalıştaylarda değerlendirildiğini belirten Bakan Yumaklı, ağaçlandırmanın bölgenin özgün florasına göre yapıldığını söyledi. Orman ekolojisinin korunmasının temel kural olduğunu ifade eden Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı şöyle konuştu:

"Milyonlarca yıllık bir ekosistemi değiştiremezsiniz."

Bakanlığın değerlendirmelerine göre, Akdeniz, Ege ve Karadeniz bölgelerinin kendine has dinamikleri korunuyor. Kızılçam ağaçlarının yangın anında tohumlarını saklayıp sonrasında toprağa bırakan doğal döngüsüne müdahale edilmemesi gerektiği, çalışmaların bilimsel veriler doğrultusunda yürütüldüğü kaydedildi.

Kırsal mahallelerde yangın eğitimi seferberliği

Orman köylerinde yangın farkındalığını artırmak amacıyla eğitim kurumlarıyla koordineli çalışmalar yürütülüyor. Riskli kırsal yerleşimleri tek tek ziyaret ettiklerini dile getiren Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, köylülere yönelik ikazlarını şu sözlerle aktardı:

"O riskli sezonda burada bir yangın çıktığında, 100 yaşında ağaçlar yanarsa bir daha o ağaçların aynı hale gelmesini bu köyde görebilecek hiç kimse kalmayacak."

Bakanlık açıklamasına göre, ekipler ulaşana kadar ilk müdahaleyi gerçekleştirebilmeleri amacıyla orman köylerine su tankerleri dağıtımı yapıldı ve bölge halkına pratik kullanım eğitimleri verildi.

Kasıtlı yangınlara uygulanan hukuki yaptırımlar

Orman yangınlarının çıkış nedenlerine dair kolluk kuvvetlerinin raporlarını aktaran Bakan Yumaklı, kayıtlardaki kasıt oranının yüzde 3 seviyesinde olduğunu kaydetti. Kahramanmaraş'ta ormana atılan torpil örneğini veren Yumaklı, bu durumların kaza olarak değerlendirilemeyeceğini vurguladı. Bakanlık açıklamasına göre, kasıtlı olarak orman yakan faillere ağır cezai işlemler uygulanıyor. Yangın söndürme operasyonları sırasında kamu kaynaklarından yapılan tüm müdahale harcamaları hukuk birimleri aracılığıyla tespit edilerek yangını çıkaran şahıslara rücu ettiriliyor.

Emisyon azaltımı için karbon yutakları

Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon projeksiyonu doğrultusunda karbon yutak alanlarının genişletilmesi hedefleniyor. Bakan Yumaklı, tüm ormanların karbon tuttuğunu ancak yeni oluşturulacak sahalarda ibreli veya yapraklı fidan seçimi ile özel silvikültür bakımlarının uygulanacağını ifade etti. Bu yöntemlerle karbon tutma kapasitesinin artırılması amaçlanıyor. Bakanlık verilerine göre, ağaçlandırma sahaları kurulurken atmosfere ilave karbon salınımına yol açmayacak teknikler tercih ediliyor ve salınımı sıfırlama hedefine odaklanılıyor.

Yangına müdahalede insansız hava araçları

Yangın tespitinde halihazırda Bayraktar TB2 insansız hava araçlarından yararlanıldığını belirten Yumaklı, savunma sanayii firmalarıyla doğrudan söndürme amaçlı yeni bir proje yürütüldüğünü açıkladı. Dünyadaki benzer uygulamaların düz arazilerde kullanıldığını, Türkiye'nin ise engebeli coğrafyalara su bırakabilen insansız platformlar üzerinde çalıştığını belirtti. Mevcut tespit İHA'larının teknik entegrasyonu için BAYKAR firmasına teşekkür eden Yumaklı, su atabilen insansız hava araçlarının hayata geçirilmesiyle uluslararası alanda ekonomik getiri sağlanabileceğini duyurdu.

Tarım arazilerinde hobi bahçesi denetimi

Tarım arazilerinin bölünmesini ve izinsiz yapılaşmayı önlemek amacıyla TBMM'den yasal düzenleme çıkarıldığını hatırlatan Bakan Yumaklı, hobi bahçeleri konusunun bir imar mevzuatı sorunu olduğunu vurguladı. Bakanlığın açıklamasına göre, tarımsal üretim alanlarında izinli yapılara engel olunmuyor ancak kaçak yapılaşmaya izin verilmiyor. Yasal düzenleme sonrasında tarım arazilerinin korunmasına dair yaptırımların sürdüğünü belirten Yumaklı, kurallara uymayan yapılarla ilgili yürürlükteki mevzuat çerçevesinde yasal işlemlerin tavizsiz işletileceğini aktardı.

Hal yasasıyla aracı maliyetlerinin düşürülmesi

Hal Yasası hazırlıklarının Gıda Komitesi ve AK Parti Meclis grubunda tamamlanma aşamasına geldiğini bildiren Yumaklı, düzenlemenin yakında komisyona sunulacağını duyurdu. Yeni sistemde üretici birlikleri ve kooperatiflerin toptancı hallerinde daha etkin yer alması ve hal dışında bağımsız satış noktaları açabilmesi öngörülüyor. Ayrıca büyük perakende noktalarının doğrudan üreticiden alım yapması teşvik edilecek. Yumaklı, sözleşmeli üretimin yaygınlaştırılması ve ürünlerin tarladan tüketiciye hızla ulaştırılmasıyla lojistik maliyetlerin düşürüleceğini söyledi.

Toprak Mahsulleri Ofisinin fındık alımları

Fındık piyasasındaki fiyat farklılıklarına değinen Bakan Yumaklı, Toprak Mahsulleri Ofisinin sezon başında ilan ettiği fiyat üzerinden alımları kesintisiz sürdürdüğünü kaydetti. Bakanlık açıklamasına göre TMO, barem ve kalite kriterlerini karşılayan tüm fındık rekoltesini üreticiden teslim alıyor. Serbest piyasada görülen daha düşük fiyat seviyelerinin ürün kalitesi ve randıman farklılıklarından kaynaklandığını vurgulayan Yumaklı, kurumsal alım şartlarına uyan üreticilerin ürünlerinin devlet güvencesi altında değer bulduğunu belirtti.

Gıda denetimlerinde anlık ifşa mekanizması

Gıda piyasasındaki denetim süreçleri hakkında bilgi veren Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, mevzuata aykırı üretim yapanlara karşı yürütülen politikayı şu sözlerle ifade etti:

"Gıda güvenilirliği bizim her zaman kırmızı çizgimiz olmuştur. Bu konuda asla taviz yok."

Taklit ve tağşiş yapan firmalara yönelik idari para cezaları uygulandığını ve uygunsuz ürünlerin piyasadan toplatıldığını açıklayan Yumaklı, anlık ifşa sisteminin en caydırıcı ceza olduğunu vurguladı. Marka oluşturmanın zorluğunu bildiklerini ancak haksız kazancın tüketici sağlığı üzerinden sağlanamayacağını ifade eden Yumaklı, denetimlerin kararlılıkla devam edeceğini bildirdi.

Pestisit kullanımı ve meyve ihracatı

Avrupa Birliği Komisyonu ile yapılan temaslarda zirai ilaç kalıntılarının görüşüldüğünü aktaran Yumaklı, son 3 yılda RASFF bildirimlerinde yüzde 74 düşüş sağlandığını açıkladı. Bakanlık verilerine göre hektar başına pestisit kullanımı AB'de 3,2 kilogram iken Türkiye'de 2,3 kilogram düzeyinde bulunuyor. Tarımsal üretim planlaması kapsamında 2023'ten itibaren yüzde 6 eğimin altındaki alanlarda meyve ağacı dikiminin yasaklandığını hatırlatan Yumaklı, Rusya ile yapılan görüşmelerle sınır kapılarındaki tır analiz oranlarının yüzde 20 ve yüzde 10 seviyelerine indirildiğini belirtti.

English