Kasap Tezgâhlarında Ücretsiz Kemik Dönemi Sona Erdi
· GıdaTarım
Kırmızı et üretimindeki düşüş ve yükselen fiyatlar tüketiciyi alternatif arayışına iterken, kasaplarda daha önce bedelsiz verilen kemikler paketlenerek etiketle satılmaya başladı.
Kırmızı Et Üretiminde Sert Düşüş
Hayvancılık sektöründeki arz daralması piyasa fiyatlarına ve perakende tezgâhlarına doğrudan yansıyor. TÜİK verilerine göre Türkiye'de kırmızı et üretimi 2025 yılında bir önceki yıla kıyasla yüzde 10,5 azalarak 1 milyon 885 bin 130 tona geriledi. Sığır eti üretimindeki düşüş oranı ise yüzde 11,5 olarak gerçekleşti. Üretim tarafındaki bu düşüşle birlikte kasaplarda kıyma ve kuşbaşı gibi temel ürünlerin kilogram fiyatı 1000 lirayı aşarak tüketici bütçesini zorlamaya başladı.
Gıda Enflasyonu ve Yaşam Maliyeti
Resmi verilere göre temmuz ayında yıllık enflasyon yüzde 31,75, gıda enflasyonu ise yüzde 37,53 olarak kaydedildi. Türk-İş araştırmasına göre dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenebilmesi için yapması gereken aylık harcamayı ifade eden açlık sınırı 36 bin 939 lira oldu. Yoksulluk sınırı 120 bin 325 liraya çıkarken tek bir çalışanın aylık yaşam maliyeti 47 bin 758 lira olarak hesaplandı; 28 bin 75 liralık asgari ücret ise bu verilerin gerisinde kaldı.
Tezgâhlarda Ücretsiz Kemik Dönemi Bitti
Fiyat artışları ve düşen alım gücü sebebiyle İstanbul'un Kâğıthane ve Kadıköy Hasanpaşa gibi ilçelerinde kasapların ürün gamı değişti. Geçmişte yemeklere lezzet vermesi için bedelsiz sunulan kemikler artık paketlenip etiketlenerek ayrı bir ürün olarak satışa konuluyor. Tezgâhlarda tavuk kemiğinin kilogramı 50 liradan, kuzu kemiğinin kilogramı 100 liradan ve dana kemiğinin paketi 120 liradan satılıyor. Kimi esnaf ücretsiz uygulamayı sürdürse de genel eğilim ticari satışa yönelmiş durumda.
Talebe Yetişmek İçin Kemik Alınıyor
Artan yoğun talep sebebiyle işletmeler kendi kestikleri etlerden çıkan kemiklerle yetinemez hale geldi. Değişen tüketim alışkanlıklarını ve tezgâhlardaki son durumu 35 yıllık kasap Recai Tapan şu sözlerle aktardı:
"Şimdi iş tersine, tamamen ihtiyaca döndü. Et alamayan, tavuğu alamayan gelip tavuk kemiği kaynatıyor. Öbürü yemeğine hiç değilse bir tat versin, et koksun diye dana kemiği kullanmaya başladı. Şu anda bu kemikleri resmen yok satıyoruz. Hatta dükkânda kendi sattığımız etlerden çıkan kemik yetmeyince, dışarıdan kemikçilerden ücreti mukabilinde satın almaya başladık. Eskiden bu kadar talep yoktu, şimdi dükkânda etten çok kemik gidiyor. Bugün bir kilo kıyma bin lira, kuşbaşı bin 200 lira olmuş. İnsanlar evine et alamayınca, en azından çoluk çocuğu kemiğin vitaminini alsın diye uğraşıyor."