Büyükbaş varlığı arttı besilik sığır ithalatı düştü

27 Eylül 2026 · AA Tarım & Ekonomi

Türkiye'nin büyükbaş hayvan varlığı 17,8 milyon başı aşarken, kontrollü planlama sayesinde besilik sığır ithalatı kademeli olarak geriledi.

Türkiye'nin uygulamaya koyduğu Hayvancılık Yol Haritası kapsamında yürütülen programlar sayesinde yurt içi hayvan varlığı son yıllarda istikrarlı bir yükseliş grafiği çiziyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre büyükbaş hayvan sayısı 2023 yılında 16 milyon 583 bin baş seviyesindeyken, 2024 yılında 16 milyon 986 bine ve 2025 yılında 17 milyon 709 bine ulaştı. Söz konusu büyüme trendi 2026 senesinde de kesintisiz sürdü. Haziran 2026 resmi verileri itibarıyla toplam büyükbaş varlığı 17 milyon 805 bin başa yükseldi. Böylece 2023 yılından bu yana toplam büyükbaş sürüsü yüzde 7,4 oranında genişleyerek net 1 milyon 200 bin başın üzerinde artış kaydetti.

Yurt içindeki sürü büyüklüğünün güçlenmesiyle birlikte dış pazarlardan besilik sığır tedarik kotaları kademeli olarak aşağı çekildi. Özel sektörün ithalat yapabildiği 2023 yılında ülkeye 686 bin 348 baş besilik sığır girişi gerçekleşmişti. Sürecin 2024 yılında Et ve Süt Kurumu (ESK) koordinasyonuna devredilmesiyle birlikte resmi ithalat izni 600 bin başa sınırlandırıldı ve fiili ithalat 479 bin 803 başta kaldı. İzin kontenjanı 2025'te 520 bin başa düşürülerek fiilen 428 bin 569 baş hayvan getirildi. 2026'da ise 500 bin baş izin belirlenirken 15 Eylül itibarıyla gerçekleşen ithalat 252 bin 24 baş oldu ve yıl sonu tahmininin 350 bin baş düzeyinde kalması bekleniyor.

İç piyasada arz güvenliğini korurken yerli besiciyi desteklemeyi amaçlayan yeni yönetim modeli doğrultusunda 2027 yılı için toplam 480 bin baş ithalat izni planlandı. Et ve Süt Kurumu tarafından yürütülen süreçte 200 baş altı ile 200 baş ve üzeri kapasiteye sahip işletmelere özel kotalar uygulanarak küçük ölçekli yetiştiriciler doğrudan korunuyor. Yeni dönemde hayata geçirilecek dağıtım modeliyle ithal besi materyali, yalnızca sürekli ve fiili üretim yapan sürdürülebilir işletmelere ulaştırılacak. Bu düzenlemeler, besilik sığır ithalatının yerli üretimin ikamesi değil, yalnızca piyasadaki arz dengesini sağlayan geçici bir tamamlayıcı unsur olarak kullanılmasını pekiştiriyor.

Besilik materyal ihtiyacının uzun vadede tamamen yerli kaynaklardan karşılanabilmesi amacıyla anaç hayvan varlığının artırılmasına yönelik stratejik adımlar atılıyor. Bu çerçevede uygulamaya alınan "Kırsalda Bereket Hayvancılığa Destek Projesi" üreticiler tarafından yoğun ilgiyle karşılanıyor. Kırsaldaki yetiştiricilerin etçi ırk gebe düveye yönelik talebinde belirgin bir artış kaydedildi. Geçen yıl yaklaşık 50 bin baş olarak gerçekleşen etçi ırk gebe düve tedariki, Eylül 2026 itibarıyla 130 bin baş seviyesine ulaştı. Yıl sonuna kadar dağıtılan gebe düve miktarının 200 bin başa ulaşması öngörülüyor.

English